Bộ trưởng Ngoại giao các nước ASEAN và Tổng Thư ký ASEAN tại Hội nghị. Nguồn ảnh: Thế giới&Việt Nam

Tại hội nghị lần này, các Bộ trưởng đã xem xét, trao đổi các biện pháp thúc đẩy triển khai các kết quả của Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 28-29 (Vientiane, tháng 9/2016), xác định các ưu tiên của ASEAN 2017, trong đó có đẩy mạnh tiến trình xây dựng Cộng đồng, định hướng quan hệ đối ngoại của ASEAN, tăng cường vai trò trung tâm của ASEAN trong các tiến trình khu vực cũng như trao đổi về các vấn đề khu vực, quốc tế cùng quan tâm.

Hội nghị đã thông qua chủ đề của năm ASEAN 2017 là "Chung tay tạo đổi thay, kết nối với toàn cầu"; nhất trí cao với 6 định hướng ưu tiên mà Chủ tịch Philippines đề xuất. Đó là xây dựng Cộng đồng ASEAN hướng tới người dân; thúc đẩy hòa bình, an ninh, ổn định ở khu vực; tăng cường an ninh và hợp tác hàng hải; thúc đẩy tăng trưởng bao trùm và dựa trên sáng tạo; nâng cao năng lực tự cường của ASEAN và đưa ASEAN trở thành hình mẫu của hợp tác khu vực.

Trước những diễn biến phức tạp, khó đoán định, các Bộ trưởng đề cao ý nghĩa, tầm quan trọng của đoàn kết, thống nhất, vai trò trung tâm, những giá trị nền tảng đã, đang và sẽ tiếp tục bảo đảm thành công của ASEAN.

Các Bộ trưởng nhất trí cần đẩy mạnh các nỗ lực xây dựng Cộng đồng thực sự hướng tới người dân thông qua tăng cường liên kết ASEAN thực chất hơn, triển khai hiệu quả các kế hoạch hợp tác nhằm mang lại lợi ích và tác động cụ thể, thiết thực cho cuộc sống của người dân khu vực.

Theo đó, nhiều ý kiến, đề xuất hợp tác cụ thể được đưa ra như thúc đẩy và bảo vệ quyền của các nhóm yếu thế; phát triển doanh nghiệp vừa và nhỏ; y tế công cộng; ứng phó với các thách thức đang nổi lên như thiên tai, biến đổi khí hậu, ma túy, buôn bán người, cướp biển.

Các Bộ trưởng cũng nhấn mạnh các biện pháp nâng cao hiệu quả của bộ máy tổ chức ASEAN, trong đó có cập nhật Hiến chương ASEAN, bảo đảm văn kiện này phản ánh và đáp ứng nhu cầu tăng cường liên kết và hợp tác của Cộng đồng ASEAN, tinh giản và cải tiến thể thức họp ASEAN cũng như giữa ASEAN với các đối tác.

Hướng tới kỷ niệm 50 năm thành lập ASEAN, các nước chia sẻ ý nghĩa to lớn của sự kiện này, coi đây là dịp quan trọng để cùng nhìn lại chặng đường phát triển của ASEAN, đồng thời tăng cường quảng bá đưa ASEAN đi vào cuộc sống, tăng cường nhận thức và ý thức của người dân về ý nghĩa và giá trị của Cộng đồng.

Các nước cũng nhất trí tiếp tục thúc đẩy đối thoại và hợp tác với các đối tác thông qua nâng cao hiệu quả các cơ chế do ASEAN thành lập và dẫn dắt, từ đó tranh thủ thêm sự ủng hộ của các bên đối tác trong xây dựng Cộng đồng, đóng góp cho hòa bình, ổn định trong khu vực.

Các Bộ trưởng dành nhiều thời gian trao đổi các vấn đề quốc tế, khu vực cùng quan tâm, nhấn mạnh tầm quan trọng của bảo đảm hòa bình, an ninh, ổn định khu vực.

Về Biển Đông, nhiều Bộ trưởng bày tỏ quan ngại về những diễn biến gần đây và các hoạt động leo thang ở khu vực có thể làm gia tăng căng thẳng và xói mòn lòng tin. Các Bộ trưởng ghi nhận sự cần thiết duy trì động lực tiến hành đối thoại để làm dịu căng thẳng trong khu vực.

Hội nghị khẳng định tầm quan trọng của việc thúc đẩy lòng tin, kiềm chế, không có các hành động làm phức tạp thêm tình hình, giải quyết hòa bình các tranh chấp trên cơ sở tôn trọng tiến trình ngoại giao và pháp lý, không sử dụng hoặc đe dọa sử dụng vũ lực, phù hợp với luật pháp quốc tế, kể cả Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển 1982.

Các Bộ trưởng cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc thực hiện đầy đủ và hiệu quả Tuyên bố DOC, thúc đẩy các nỗ lực của ASEAN và Trung Quốc đạt khung COC trong năm 2017 nhằm tạo thuận lợi sớm hoàn tất COC.

Kết thúc Hội nghị, Chủ tịch Philippines ra Tuyên bố Báo chí phản ánh những nội dung và kết quả chính của Hội nghị./.