Đảm bảo quyền tiếp cận công lý cho người dân

Với đặc thù là tỉnh miền núi, dân cư chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số, những năm qua, Lào Cai luôn xác định công tác trợ giúp pháp lý (TGPL) là nhiệm vụ quan trọng, góp phần bảo đảm quyền tiếp cận công lý cho người dân, nhất là các nhóm yếu thế. Việc triển khai Luật TGPL năm 2017 đã được tỉnh thực hiện bài bản, đồng bộ và mang lại nhiều chuyển biến tích cực, thể hiện rõ tính nhân văn của chính sách pháp luật trong đời sống xã hội.

Ngay sau khi luật có hiệu lực, UBND tỉnh đã ban hành kế hoạch cụ thể, giao Sở Tư pháp làm đầu mối tham mưu, tổ chức triển khai, hướng dẫn các cơ quan, đơn vị và chính quyền cơ sở thực hiện.

Công tác phổ biến, tuyên truyền pháp luật được triển khai rộng khắp, đa dạng hình thức: tập huấn, hội nghị chuyên đề, truyền thông lưu động, phát thanh, truyền hình bằng cả tiếng phổ thông và tiếng dân tộc thiểu số.

4.png

Chỉ riêng năm 2025 (năm đầu tiên sau sắp xếp địa giới hành chính), toàn tỉnh đã tổ chức 4 hội nghị tập huấn chuyên đề, giúp cán bộ cơ sở nâng cao kỹ năng phối hợp, truyền thông và hướng dẫn người dân tiếp cận dịch vụ TGPL.

Từ năm 2018 đến ngày 30/9/2025, Trung tâm TGPL Nhà nước tỉnh đã tiếp nhận và thực hiện hơn 11.000 vụ việc, trong đó hơn một nửa là tham gia tố tụng, giúp người dân bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình trước pháp luật.

Số vụ, việc tăng gấp nhiều lần qua từng năm, phản ánh hiệu quả thực chất của chính sách: Nếu như năm 2018 là 479 vụ; thì năm 2024 là 867 vụ; 9 tháng năm 2025 là 608 vụ…

5.png

Song song với đó, các hoạt động tư vấn, phổ biến pháp luật lưu động, truyền thông tại cơ sở được duy trì đều đặn, thu hút hàng chục nghìn lượt người tham dự. Hệ thống bảng thông tin TGPL được lắp đặt tại 100% trụ sở UBND và công an cấp xã, góp phần đưa pháp luật đến gần dân hơn, dễ hiểu, dễ tiếp cận.

Bà Giàng Thị Dê ở thôn Tấu Dưới, xã Trạm Tấu chia sẻ: “Trước đây, chúng tôi ít khi biết đến quyền được TGPL. Giờ đây, nhờ có các buổi tuyên truyền lưu động, bà con hiểu rằng khi gặp khó khăn về pháp luật, có thể được hỗ trợ miễn phí. Tôi từng được Trung tâm TGPL tư vấn về đất đai, giải quyết rất kịp thời và thấu tình đạt lý”.

Câu chuyện của bà Dê là minh chứng sinh động cho hiệu quả lan tỏa của chính sách nhân văn, nơi công lý không chỉ nằm trong các điều khoản luật mà hiện diện trong từng cuộc sống người dân.

Sau khi hợp nhất hai Trung tâm TGPL của tỉnh Lào Cai và Yên Bái (cũ), bộ máy mới được kiện toàn theo hướng tinh gọn, hiệu quả với 32 trợ giúp viên pháp lý và 5 chi nhánh khu vực.

Việc sắp xếp này giúp mở rộng phạm vi phục vụ, tăng tính chủ động, bảo đảm cho mọi người dân, dù ở vùng sâu, vùng xa đều có thể tiếp cận dịch vụ pháp lý miễn phí khi cần thiết. Các chi nhánh duy trì quan hệ phối hợp chặt chẽ với công an, tòa án, viện kiểm sát, MTTQ và các đoàn thể, góp phần bảo đảm công bằng xã hội từ cơ sở.

2.png

Cùng với kiện toàn tổ chức, công tác chuyển đổi số được đẩy mạnh. 100% vụ việc TGPL được cập nhật trên hệ thống quản lý điện tử của Bộ Tư pháp; văn bản đi - đến được ký số, lưu trữ trực tuyến, giúp công tác quản lý minh bạch, khoa học và thuận lợi trong giám sát chất lượng vụ việc.

Tuy nhiên, công tác TGPL vẫn gặp một số khó khăn do đặc thù địa bàn miền núi rộng, dân cư phân tán, giao thông khó khăn; một bộ phận người dân, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số còn hạn chế trong nhận thức về quyền được TGPL; số lượng luật sư tham gia còn ít; quy trình hồ sơ, thủ tục thanh toán vụ việc vẫn phức tạp…

3.png

Trước những thách thức đó, ông Đặng Đình Chung - Giám đốc Sở Tư pháp thông tin: Sở Tư pháp đã kiến nghị nhiều giải pháp nhằm đổi mới, phát huy hiệu quả hoạt động TGPL, như tăng cường sự lãnh đạo của cấp ủy, chính quyền, coi TGPL là tiêu chí đánh giá xã đạt chuẩn tiếp cận pháp luật; mở rộng diện người được TGPL như hộ cận nghèo, người mới thoát nghèo, người gặp khó khăn đột xuất; đẩy mạnh truyền thông bằng tiếng dân tộc thiểu số; bổ sung quy định về các hình thức TGPL khác như hòa giải, đối thoại tại tòa; đơn giản hóa thủ tục để thu hút luật sư và tổ chức xã hội cùng tham gia...

Có thể khẳng định, việc thực hiện Luật TGPL năm 2017 đã và đang phát huy hiệu quả rõ nét trên địa bàn tỉnh, thể hiện sự quan tâm của Đảng và Nhà nước trong bảo vệ quyền con người, quyền công dân, nhất là với nhóm yếu thế.

Từ mô hình hoạt động ngày càng chuyên nghiệp, hiệu quả và nhân văn, công tác TGPL đang góp phần củng cố niềm tin của Nhân dân vào công lý, khẳng định bản chất tốt đẹp của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam - nơi mọi người dân, dù ở bất kỳ nơi đâu đều có quyền được bảo vệ công bằng, bình đẳng trước pháp luật.

https://baolaocai.vn/dam-bao-quyen-tiep-can-cong-ly-cho-nguoi-dan-post886643.html

Nguồn: Trần Thị Hồng Oanh (Báo Lào Cai điện tử, Thứ Năm, ngày 13/11/2025 - 07:30 GMT+7)

Tin Liên Quan

Lào Cai tham dự Hội nghị công bố điều chỉnh Quy hoạch tổng thể Quốc gia và các quy hoạch vùng thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050

Sáng 06/5, Bộ Tài chính tổ chức Hội nghị trực tuyến công bố điều chỉnh Quy hoạch tổng thể quốc gia và các quy hoạch vùng thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050.

Tổ đại biểu Quốc hội số 2 tiếp xúc cử tri sau Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI

Phường Lào Cai khẳng định vai trò trung tâm kết nối phát triển kinh tế - xã hội

Sau khi được thành lập theo Nghị quyết số 1673/NQ-UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, phường Lào Cai đã nhanh chóng ổn định tổ chức, phát huy tinh thần đoàn kết, thống nhất, từng bước khẳng định vai trò là trung tâm kết nối phát triển của khu vực.

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà chủ trì Hội nghị thông báo kết quả kiểm tra, giám sát đợt 1 của Bộ Chính trị, Ban Bí thư đối với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Lào Cai

Chiều 05/5, tại Tỉnh ủy Lào Cai, Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà - Trưởng Đoàn kiểm tra, giám sát số 30 của Bộ Chính trị, Ban Bí thư chủ trì Hội nghị thông báo kết luận về kết quả giám sát đợt 1 và triển khai kế hoạch kiểm tra đợt 2 đối với Ban Thường vụ Tỉnh ủy Lào Cai.

Khơi thông nguồn lực từ cơ sở: Từ “điểm sáng” Bát Xát đến Bộ tiêu chí “thôn số, thôn thông minh”

Công cuộc chuyển đổi số tại Lào Cai đang bước vào giai đoạn then chốt, khi những sáng kiến từ cơ sở được kiểm chứng và từng bước thể chế hóa thành chính sách. Mô hình “thôn số” tại xã Bát Xát là minh chứng rõ nét cho cách làm chủ động, sáng tạo từ cơ sở, đồng thời trở thành nền tảng thực tiễn...

Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà tiếp xúc cử tri tại Lào Cai

Sáng 05/5, Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà cùng các đại biểu Quốc hội tỉnh Lào Cai đã tham dự buổi tiếp xúc cử tri tại các phường Yên Bái, Nam Cường, Văn Phú và Âu Lâu, sau Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI.