Hòa âm từ núi rừng

Hòa âm từ núi rừng là hành trình khám phá quy trình làm khèn Mông - nghề thủ công mang đậm dấu ấn văn hóa dân tộc. Qua đôi tay khéo léo của anh Giàng A Khay, ở xã Sín Chéng, mỗi chiếc khèn với âm thanh vút lên trong trẻo. Chiếc khèn Mông, vì thế, không chỉ là nhạc cụ, mà là linh hồn của nét văn hóa đặc sắc đang được bảo tồn và tiếp nối qua từng thế hệ.

 

Bắt đầu hành trình khám phá quy trình làm khèn, nơi mỗi công đoạn đều chứa đựng sự tỉ mỉ và tâm huyết. Từ việc chọn lựa những thanh nứa chắc khỏe, đến việc tỉa gọt và lắp ghép từng chi tiết, mọi bước đi đều được thực hiện với sự khéo léo và chính xác. Đặc biệt, công đoạn thử âm là khoảnh khắc quan trọng để điều chỉnh âm thanh, sao cho mỗi chiếc khèn khi hoàn thiện vang lên trong trẻo.

mc.jpg
Nằm giữa những bức tường nhà đất đã tồn tại qua bao thế hệ người Mông, trong nhà cổ truyền thống ở làng cổ Sín Chéng, anh Giàng A Khay vẫn kiên trì và đam mê với nghề làm khèn Mông.

13-7769.jpg
Bên trong ngôi nhà, A Khay đang miệt mài hoàn chỉnh chiếc khèn Mông theo đơn đặt hàng của khách trong và ngoài nước.

21-1891.jpg
Để khèn tạo ra âm thanh chuẩn, Giàng A Khay tỉ mỉ gọt từng thanh nứa. Công đoạn đầu tiên này cũng góp phần tạo ra phần thân vững chắc cho khèn.

6.jpg
Anh Khay cẩn thận thực hiện công đoạn đánh bóng, làm mịn bề mặt khèn bằng những dụng cụ thủ công. Sự tỉ mỉ trong từng chi tiết không chỉ thể hiện tay nghề khéo léo mà còn thể hiện tình yêu và sự trân trọng của anh đối với nghề làm khèn truyền thống của người Mông.

18.jpg
Để hoàn thiện chiếc khèn, A Khay sử dụng những miếng kim loại nhỏ, được mài sắc, để lắp vào phần đầu của khèn. Đây là chi tiết tinh tế giúp chiếc khèn có được âm thanh chuẩn, theo đúng truyền thống của dân tộc Mông.

4.jpg
Thử âm thanh của miếng kim loại trước khi lắp vào chiếc khèn. Đây là bước quan trọng để kiểm tra độ vang và độ rõ của âm thanh mà chiếc khèn sẽ phát ra. Theo A Khay, việc thử âm là yếu tố quyết định giúp chiếc khèn mang lại giai điệu đúng chất truyền thống.

14-3118.jpg
Công đoạn lắp miếng kim loại vào khèn - một phần việc chi tiết, cẩn thận, tinh tế.

3.jpg
Từng thanh nứa được anh Khay khéo léo lắp ghép, tạo nên phần thân của chiếc khèn. Công đoạn này đòi hỏi sự tinh tế, tỉ mỉ và khả năng cảm nhận âm thanh tốt để mỗi chiếc khèn khi hoàn thiện có thể phát ra những âm thanh trong trẻo, vang vọng đặc trưng.

8.jpg
Giàng A Khay sử dụng điện thoại thông minh để kết nối với khách hàng qua kênh YouTube cá nhân. Đây là một phần trong chiến lược tiếp thị hiện đại, giúp anh đưa khèn Mông đến gần hơn với thế giới bên ngoài.

q2.jpg
Trên kênh YouTube cá nhân “kws qeej hmoob Si Ma Cai Chanel”, Giàng A Khay thường xuyên đăng tải các video ghi lại cảnh anh thổi khèn và giới thiệu sản phẩm đến bạn bè, khách hàng. Nhờ đó, ngày càng nhiều người biết đến anh cũng như nghề làm khèn truyền thống của dân tộc Mông. Mỗi năm, anh bán được gần 100 chiếc khèn, mang lại thu nhập từ 100 đến hơn 200 triệu đồng, đồng thời góp phần gìn giữ và lan tỏa nét văn hóa đặc sắc của người Mông.

Khèn Mông không chỉ mang đến âm thanh độc đáo còn chứa đựng niềm tự hào, sự gắn bó chặt chẽ với giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc. Mỗi chiếc khèn Giàng A Khay tạo ra là một phần của bản hòa âm lớn, kết nối giá trị văn hóa, tinh hoa nghệ thuật của vùng cao với thế giới bên ngoài. Trong giai điệu khèn chứa đựng âm vọng của núi rừng, của các thế hệ đã qua và niềm hy vọng về tương lai phát triển bền vững, nơi truyền thống và hiện đại hòa quyện, cùng nhau tiến bước.

https://baolaocai.vn/hoa-am-tu-nui-rung-post883873.html

Nguồn: Hồng Lý - Vũ Tiến Dũng (Báo Lào Cai điện tử), Thứ Ba ngày 07/10/2025 - 08:14 (GMT+7)

Tin Liên Quan

Gìn giữ bản sắc văn hóa trong mỗi gia đình

Giữa cuộc sống hiện đại, nơi gìn giữ văn hóa truyền thống tốt nhất và lâu bền nhất chính là trong từng gia đình. Trong mỗi nếp nhà của người Mông, người Dao, người Tày hay người Thái..., văn hóa ở ngay trong nét sinh hoạt hằng ngày.

Chuyển đổi số trong tổ chức Đại hội Thể dục thể thao tỉnh Lào Cai lần thứ I năm 2026: Đổi mới phương thức điều hành, nâng cao tính chuyên nghiệp

Đại hội Thể dục thể thao tỉnh Lào Cai lần thứ I năm 2026 không chỉ ghi dấu ấn bởi quy mô tổ chức, số lượng môn thi đấu và sự tham gia đông đảo của các đoàn vận động viên, mà còn thể hiện những đổi mới trong phương thức tổ chức, điều hành thông qua ứng dụng công nghệ số.

Nghệ sĩ nhiếp ảnh Nguyễn Mạnh Cường giành Huy chương Bạc “Tự hào một dải biên cương” với bộ ảnh nghề chạm bạc

Tối 30/10, tại tỉnh Quảng Ninh, lễ công bố kết quả và trao giải Cuộc thi Ảnh nghệ thuật cấp quốc gia “Tự hào một dải biên cương” lần thứ IV năm 2026 diễn ra và được truyền hình trực tiếp trên kênh Truyền hình Quốc phòng Việt Nam (QPVN). Nghệ sĩ nhiếp ảnh Nguyễn Mạnh Cường (Lào Cai) xuất sắc giành giải...

Mỏ Vàng gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc

Trong nhịp sống mới nơi những bản làng vùng cao đang từng ngày đổi thay, tiếng hát, điệu múa, những nghi lễ truyền thống vẫn được người dân xã Mỏ Vàng nâng niu, gìn giữ. Đó không chỉ là phong tục được gìn giữ qua nhiều thế hệ mà còn là sợi dây gắn kết cộng đồng, làm nên bản sắc riêng của mỗi dân...

Đánh thức giá trị thiết chế văn hóa Mường Lò

Lòng chảo Mường Lò - nơi lưu giữ điệu xòe, câu khắp và bản sắc văn hóa Thái, các thiết chế như: Khu tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh, Khu di tích lịch sử quốc gia Căng và Đồn Nghĩa Lộ cùng nhà sinh hoạt cộng đồng góp phần tạo nên chiều sâu văn hóa vùng đất phía Nam của tỉnh. Để phát huy hiệu quả, trở...

Nơi tình yêu bắt đầu

Mỗi mùa hoa ban trắng rừng Tây Bắc, hang Thẩm Lé - hang Tình Yêu của người Thái Mường Lò - nơi trai gái gặp gỡ, tìm hiểu nhau qua tiếng khèn, tiếng pí và những câu hát giao duyên. Dẫu phong tục xưa dần mai một, ký ức về một miền yêu thương vẫn được các nghệ nhân gìn giữ, trao truyền như nét đẹp văn hóa của...