Cải cách hành chính tại ngành hải quan tỉnh: Tiệm cận chuẩn mực quốc gia
Được đánh giá là một trong những đơn vị tiên phong cải cách hành chính, thời gian qua, Cục Hải quan Lào Cai đã thường xuyên áp dụng công nghệ mới nhằm giảm thiểu thủ tục hành chính trong giao dịch với khách hàng. Tới đây, công nghệ hiện đại nhất, hệ thống thông quan tự động (gọi tắt là VNACCS/VCIS) sẽ được Cục Hải quan Lào Cai áp dụng nhằm giảm tối đa sự can thiệp của con người đối với các thủ tục thông quan hàng hóa.
VNACCS/VCIS là dự án cấp nhà nước do Chính phủ Nhật Bản viện trợ không hoàn lại với mục tiêu thông quan điện tử tự động, cơ chế “một cửa” cấp quốc gia, tiến tới “một cửa” cấp khu vực ASEAN. Với công nghệ mới này, doanh nghiệp có thể tự khai báo hải quan ngay tại trụ sở của doanh nghiệp hoặc bất kỳ nơi nào có mạng Internet, lực lượng hải quan không can thiệp trực tiếp mà hệ thống sẽ tự động phản hồi với doanh nghiệp. Hệ thống cũng tự cập nhật thông tin về hàng cấm xuất, cấm nhập, giấy phép của các bộ, ngành, tự động tính thuế hoặc cảnh báo loại hàng. Với hệ thống này, Tổng cục Hải quan lựa chọn các tỉnh, thành phố lớn thực hiện trước như Hà Nội và Hải Phòng, đầu tháng 5/2014, ngành hải quan Lào Cai sẽ chính thức áp dụng.
Thông quan hàng hóa tại Cửa khẩu quốc tế đường bộ số II Kim Thành.
Cửa khẩu Quốc tế đường bộ số II Kim Thành những ngày tháng 4/2014, mọi thủ tục thông quan vẫn tiến hành bình thường. Tại tầng 1 trụ sở nhà liên ngành, các doanh nghiệp thực hiện khai báo hải quan điện tử, sau đó chuyển đến tầng 2 để các cán bộ hải quan kiểm tra. Mặc dù, thủ tục thông quan đã được rút gọn so với trước nhưng vẫn mất khá nhiều thời gian. Anh Nguyễn Đức Thu, Phó Chi cục trưởng Hải quan Cửa khẩu cho biết: Để áp dụng hệ thống VNACCS/VCIS, Chi cục đã mở 3 lớp đào tạo cho doanh nghiệp và có 100% cán bộ của đơn vị tiếp cận, thông thạo với công nghệ mới. Từ ngày 4 - 7/5, Chi cục Hải quan Cửa khẩu sẽ tạm dừng thủ tục hải quan để thực hiện chuyển đổi dữ liệu.
Trong năm 2013, Tổng cục Hải quan đã triển khai dự án VNACCS/VCIS cho Cục Hải quan tỉnh. Đến tháng 9/2013, Cục Hải quan Lào Cai đã phối hợp với một số công ty phần mềm tiến hành đào tạo cho hơn 100 doanh nghiệp và cuối năm 2013 đã bắt đầu chạy thử hệ thống. Đến nay, tất cả các doanh nghiệp đã đăng ký tham gia xuất - nhập khẩu có thực hiện thủ tục hải quan theo công nghệ mới. Chị Hoài Thu, đại diện doanh nghiệp xuất - nhập khẩu Long Hạnh cho biết: Thực hiện khai báo hải quan theo công nghệ mới, doanh nghiệp được đào tạo, tập huấn và được nhận chứng chỉ. Bước đầu có thể còn bỡ ngỡ nhưng hệ thống mới chắc chắn sẽ giảm thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian thông quan và hạn chế tiêu cực.
Đầu tháng 5, ngành hải quan tỉnh chính thức vận hành hệ thống tự động hóa thông quan VNACCS/VCIS.
Tính đến thời điểm này, hệ thống VNACCS/VCIS là tiên tiến nhất, là bước ngoặt lớn đối với ngành hải quan nói chung. Hệ thống này kết nối với Tổng cục Hải quan và các bộ, ngành có liên quan, hệ thống cập nhật cả những văn bản, quy định mới liên quan đến hoạt động xuất - nhập khẩu hàng hóa. Ông Phạm Ngọc Thạch, Phó Cục trưởng Cục Hải quan Lào Cai cho biết: Hệ thống VNACCS/VCIS giúp minh bạch hóa thủ tục hành chính, giảm thời gian thực hiện thông quan đối với doanh nghiệp. Về phía Cục Hải quan Lào Cai, đến nay đã đầu tư 10 tỷ đồng mua máy soi chiếu hiện đại nhằm giảm bớt sự giám sát thủ công của cán bộ hải quan.
Về cơ bản, hệ thống VNACCS/VCIS đến nay đã hoạt động khá suôn sẻ, những vướng mắc ban đầu được Tổng cục Hải quan phối hợp với một số công ty phần mềm nhanh chóng xử lý. Hiện, có hơn 500 doanh nghiệp đăng ký tham gia xuất - nhập khẩu hàng hóa qua các cửa khẩu trên địa bàn tỉnh. Khi áp dụng hệ thống tự động hóa thông quan, đa số các doanh nghiệp đều phấn khởi và yên tâm, nhất là khi họ được biết Cục Hải quan Lào Cai sẽ tập huấn thêm một lần trước khi vận hành chính thức VNACCS/VCIS.
Tới đây, khi đường cao tốc Nội Bài - Lào Cai chính thức đi vào hoạt động, việc vận hành hệ thống tự động hóa thông quan VNACCS/VCIS sẽ giúp ngành hải quan tỉnh bắt kịp những chuẩn mực hành chính cấp quốc gia và tiệm cận với cơ chế “một cửa” cấp khu vực ASEAN./.
