Độc đáo Lễ cấp sắc của người Dao tuyển Mường Khương

Với đồng bào Dao nói chung, đồng bào Dao tuyển nói riêng, Lễ cấp sắc là nghi lễ quan trọng và linh thiêng nhất trong đời sống văn hóa cộng đồng. Đây là tín ngưỡng dân gian được lưu truyền từ nhiều đời nay. Lễ cấp sắc không chỉ mang yếu tố tâm linh qua hoạt động cúng tiến, mà còn có những hoạt động văn hóa - nghệ thuật độc đáo thể hiện qua nhạc lễ, các điệu dân vũ. Ở huyện Mường Khương, những nghi lễ này đang được bảo tồn và thực hành phù hợp với đời sống văn hóa mới.
baolaocai-br_z6281657059973-9d59aa2b5c442c8ab73c132d3b33202b.jpg
Theo phong tục, đàn ông dân tộc Dao nói chung và người Dao tuyển nói riêng phải được giáo dục, rèn luyện về nhiều mặt để làm trụ cột của gia đình, dòng họ và cộng đồng. Đàn ông người Dao sau khi thụ lễ cấp sắc mới được coi là trưởng thành. Người trưởng thành sẽ được ngồi với già làng, được tham gia cúng bái hoặc giúp việc cho những thầy cúng trong hoạt động cúng lễ của tư gia cũng như cộng đồng.

baolaocai-br_z6281657043778-2694f9513286be76d09a39a4ccca0c9e.jpg
Với ý nghĩa đó, nên dù sớm hay muộn, tùy điều kiện gia đình, các chàng trai Dao tuyển sẽ được cấp sắc. Lễ cấp sắc thường được tổ chức vào tháng 11, 12 và tháng 1 âm lịch hằng năm. Đây là thời điểm nông nhàn ở vùng cao, các gia đình sẽ có nhiều thời gian để chuẩn bị điều kiện cần thiết thực hiện nghi lễ.

baolaocai-br_z6281657080345-c112fa2a18eccb7246081a8f2678306e.jpg
Nghi lễ cấp sắc được thực hiện ở gian chính ngôi nhà có người được cấp sắc. Những thầy cúng được chọn trong lễ cấp sắc là những người có uy tín trong cộng đồng. Họ rất am hiểu về phong tục văn hóa của dân tộc mình.
 
baolaocai-br_z6281657051473-3741b4ae9889dade7795062668a9857f.jpg
Trong Lễ cấp sắc, thầy cúng sẽ sử dụng các nhạc cụ như chuông đồng, kèn và múa nhiều điệu dân vũ với ý nghĩa khác nhau. Trong buổi lễ, nhân vật Kaddong sẽ xuất hiện, diễn lại rất nhiều tích trò mô tả các hoạt động lao động, sản xuất, săn bắt, hái lượm, cúng tế (Tích xưa kể lại, nhân vật Kaddong được mời từ rừng về để tham gia Lễ cấp sắc. Kaddong mặc bộ quần áo rách rưới, còn đeo theo một cái bị, một cái nỏ, đặc biệt là đeo một chiếc mặt nạ xấu xí. Trong quá trình di cư, nhiều thú dữ, ác quỷ, ma quái và dịch bệnh làm hại người trong cộng đồng nên chiếc mặt nạ được làm như mặt của ma quỷ để ma quỷ không dám đến quấy rầy).

baolaocai-br_z6281657062843-fbba7f2c4e97849daaa45e8e4ad687d1.jpg
baolaocai-br_z6281657075053-bb147366759cf5246dfadfd4b3bc3919.jpg
 
baolaocai-br_z6281657051598-f14fc2d67401bb2c309ee9b9a1336109.jpg
Các thầy cúng sẽ làm phép cầu cho người được cấp sắc có sức khỏe, ăn được, nói được và làm việc nhanh nhẹn như con hổ, con báo trên rừng.

baolaocai-br_z6281657059325-f27d3534f303d74c28d65f5f7009f805.jpg
Người được cấp sắc được đoàn người gồm thầy cúng, người trong gia đình, dòng họ đưa đi làm lễ quanh đàn tế lập ngoài trời để thần linh, tổ tiên chứng giám tấm lòng thành và ban phát sức mạnh.

baolaocai-br_z6281657055460-99dbe4c3be37d2e76888aa9abaa341c8.jpg
Mỗi nghi lễ trong Lễ cấp sắc đều được thực hiện trang nghiêm. Rồi đây, khi đã được cấp sắc, mỗi người đàn ông sẽ là chỗ dựa cho cả gia đình, dòng tộc, thôn xóm.

https://baolaocai.vn/doc-dao-le-cap-sac-cua-nguoi-dao-tuyen-muong-khuong-post398149.html

Phạm Bằng - Tô Dung/Báo Lào Cai điện tử

Tin Liên Quan

Rộn ràng khúc hát mừng xuân

Một mùa xuân mới đang về trong mỗi nếp nhà, bản làng. Trong niềm hân hoan chào năm mới, những đội văn nghệ thôn bản - nòng cốt của phong trào văn hóa, văn nghệ tại các địa phương lại say sưa tập luyện những khúc hát mừng xuân.

INFOGRAPHIC: Festival Mùa Xuân Bắc Hà 2026

Festival Mùa Xuân Bắc Hà 2026 mang chủ đề “Tinh hoa hội tụ - Khát vọng vươn xa”, diễn ra từ 20/2 - 8/3 với các lễ hội trải dài qua các không gian văn hóa, lễ nghi truyền thống, đua ngựa đặc trưng và những trải nghiệm bản địa độc đáo, tạo nên bức tranh mùa xuân rực rỡ, giàu bản sắc và đầy sức sống.

Chào Xuân qua biên giới và Liên hoan nhân dân biên giới 2026: thắm tình hữu nghị Việt Nam – Trung Quốc

Trong không khí của những ngày đầu xuân mới, tối 2/2, tại Quảng trường Kim Tân, phường Lào Cai, Ủy ban nhân dân tỉnh Lào Cai (Việt Nam) và Chính quyền nhân dân Châu Hồng Hà (Trung Quốc) đã phối hợp tổ chức chương trình Giao lưu văn nghệ chào Xuân qua biên giới và Liên hoan Nhân dân biên giới Lào Cai (Việt Nam) –...

Lan tỏa bản sắc văn hóa Mông giữa lòng phố

Câu lạc bộ Văn hóa dân tộc Mông Lào Cai, tiền thân là câu lạc bộ Người Mông thành phố Yên Bái cũ, được thành lập nhằm tạo không gian giao lưu, gắn kết cộng đồng và gìn giữ bản sắc văn hóa Mông. Sau 8 năm hoạt động, câu lạc bộ đã trở thành điểm sinh hoạt văn hóa chung, lan tỏa giá trị truyền thống của...

Lễ cấp sắc 12 đèn của người Dao đỏ tại thôn Nậm Mười

Liên tục trong 3 ngày 3 đêm, từ ngày 31/1 đến hết ngày 3/2, tại thôn Nậm Mười, xã Sơn Lương, tỉnh Lào Cai diễn ra Lễ cấp sắc 12 đèn của người Dao đỏ - nghi lễ linh thiêng đánh dấu sự trưởng thành của người đàn ông. Nghi lễ này đã được cộng đồng người Dao đỏ nơi đây gìn giữ và trao truyền qua nhiều...

Để tiếng Kèn mãi ngân vang

Hơn 20 năm qua, tiếng kèn của anh Triệu Phúc An đã trở thành âm thanh quen thuộc, gắn liền với đời sống tâm linh của người Dao đỏ tại thôn Khe Dẹt, xã Phong Dụ Thượng. Với cây kèn, anh An không chỉ thổi lên những giai điệu truyền thống mà còn âm thầm giữ gìn văn hóa dân tộc giữa dòng chảy hiện đại.