Trước đây, tình hình an ninh trật tự nông thôn trên địa bàn xã vùng cao Na Hối, huyện Bắc Hà cơ bản ổn định. Tuy nhiên, từ khi tuyến đường vành đai 2 đi qua địa bàn xã, nhiều diện tích đất ở, đất sản xuất của người dân phải thu hồi để phục cụ cho dự án. Cũng từ đây, những thắc mắc, đơn thư của người dân bắt đầu xuất hiện. Thậm chí, có cả đơn thư vượt cấp gửi về Trung ương. Nội dung chủ yếu vẫn là việc một số người dân chưa đồng thuận với giá đền bù, tái định cư,… Thống kê cho thấy, năm 2022 xã Na Hối đã tổ chức trên 20 buổi tiếp công dân; tiếp nhận 21 đơn thư khiếu nại. Số ý kiến, đơn thư này đã được tiếp nhận, phân loại, xử lý theo đúng quy định của pháp luật; đúng theo thẩm quyền không để đơn tồn đọng, kéo dài.

Chủ tịch UBND xã Na Hối thường xuyên xuống thôn, bản tìm hiểu, nắm bắt tâm tư nguyện vọng người dân.

Ông Nguyễn Ngọc Hải - Chủ tịch UBND xã Na Hối cho biết: “Dự án tuyến đường vành đai 2 đi qua địa bàn xã có hơn 200 hộ dân bị ảnh hưởng. Khi triển khai thì hầu hết bà con đều nhất trí, đồng thuận. Tuy vậy, cũng còn một số ít người dân không nhất trí và có đơn thư gửi lên xã, lên huyện và có cả đơn gửi về Trung ương. Thực tế, việc có nhiều đơn thư khiếu nại cho thấy nhận thức của một bộ phận người dân về pháp luật nói chung, Luật đất đai nói riêng cũng còn rất nhiều hạn chế.

Trước tình trạng này, cấp ủy, chính quyền địa phương đã tăng cường việc tiếp công dân. Trong đó, bố trí những cán bộ có trình độ, am hiểu Luật và đặc biệt là thông thạo tiếng dân tộc để việc tuyên truyền, giải thích đạt hiệu quả cao nhất. Bên cạnh đó, chúng tôi phát huy vai trò của ban tuyên vận xã, Tổ tuyên vận thôn, đội ngũ người có uy tín tham gia vào việc tuyên truyền, vận động người dân thông qua các buổi họp thôn bản… Nhờ đó, mà tình trạng đơn thư khiếu nại đã giảm hẳn, trong 2 tháng đầu năm 2023 cả xã chỉ còn nhận 1 đơn thư khiếu nại của bà con”.

Công tác tiếp công dân, gần gũi, chia sẻ với dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo kịp thời của người dân, những thắc mắc, mâu thuẫn ngay từ cơ sở đã hạn chế tối đa việc đơn thư khiếu nại vượt cấp. Là huyện du lịch, hiện nay, việc xây dựng, củng cố hạ tầng cơ sở đang được Bắc Hà tiến hành đáp ứng nhu cầu ăn nghỉ, tham quan của du khách cũng như tạo sinh kế cho người dân bản địa. Trong quá trình triển khai, sẽ khó tránh khỏi những thắc mắc, kiến nghị từ người dân về chế độ, chính sách…

Ông Hoàng Văn Khoa - Phó Chủ tịch UBND huyện Bắc Hà cho biết: “Năm 2022, huyện Bắc Hà đã tổ chức gần 400 lượt tiếp công dân và hơn 200 đơn thư khiếu nại. Tất cả những nội dung tiếp công dân, đơn thư khiếu nại, huyện đều chỉ đạo cụ thể, phân cấp rõ ràng. Vấn đề gì thuộc thẩm quyền của xã thì xã phải sử lý dứt điểm, của các phòng, ban huyện thì phòng ban giải quyết và thuộc thẩm quyền của UBND huyện thì cũng phải giải quyết kịp thời. Tránh để người dân chờ đợi quá lâu sẽ phát sinh đơn thư vượt cấp… Bên cạnh đó, UBND huyện cũng chỉ đạo cán bộ từ thôn bản, xã đến các phòng, ban phải thường xuyên bám nắm cơ sở, kịp thời phát hiện những mâu thuẫn, thắc mắc của bà con, giải thích để bà con hiểu. Tuy nhiên, với đặc thù của huyện vùng cao, nhận thức của bà con về pháp luật nói chung, Luật đất đai nói riêng còn nhiều hạn chế khiến cho công tác giải quyết đơn thư, khiếu nại của địa phương cũng gặp những khó khăn nhất định. Ví dụ như, hiện nay rất nhiều người dân vẫn có quan niệm đất đai là do tổ tiên để lại thì quyền định đoạn và sở hữu thuộc về người dân. Bà con gần như không có khái niệm đất đai hiện nay thuộc quyền điều chỉnh theo pháp luật. Đây là một trong những khó khăn lớn nhất, không phải một sớm một chiều có thể thay đổi được và cũng là lý do chính khiến cho tình trạng đơn thư, khiếu nại vẫn tồn tại”.

Đơn thư khiếu nại, nhất là đơn thư liên quan đến vấn đề đất đai đang là nhóm nội dung chủ yếu không chỉ riêng đối với huyện Bắc Hà. Việc đầu tư cơ sở hạ tầng từ thôn bản, xã, huyện… là yêu cầu tất yếu phục vụ cho sự phát triển chung của địa phương. Trong quá trình triển khai sẽ khó tránh khỏi những thắc mắc của người dân. Vì vậy, đòi hỏi cấp ủy, chính quyền các cấp cần gần dân, sát dân hơn, từ đó, phát hiện và giải quyết kịp thời những phát sinh ngay từ cở, hạn chế tối đa đơn thư khiếu nại vượt cấp, giữ vững tình hình an ninh, trật tự thôn bản.