Phở hồng – Nét chấm phá độc đáo trên bản đồ ẩm thực Tây Bắc

Không phải thứ bánh phở trắng ngà như bánh phở thường thấy của miền xuôi mà phở Bắc Hà có màu tím hồng nhạt đặc trưng do làm từ gạo lứt nương hồng, một loại gạo đặc sản chỉ có ở vùng đất này. Gạo nương hồng chỉ trồng được một vụ trên nương cao, nơi có khí hậu lạnh gần như quanh năm, cũng vì thế mà thời gian canh tác cũng dài ngày hơn các giống lúa khác. Hạt gạo lứt nương hồng cứng hơn các loại gạo khác nên khi làm ra sợi bánh phở lại dai, đậm đà hơn rất nhiều. Vì thế ăn bát phở Bắc Hà, nhiều người cứ lưu luyến mãi cái vị bánh phở ngọt dai đậm đà chẳng thể tìm được miền xuôi.

Phở hồng trên “cao nguyên trắng”.

Phở hồng Bắc Hà được chế biến thành nhiều loại nhưng phổ biến nhất là phở chua. Phở chua gồm các nguyên liệu chủ yếu như: Phở, rau sống các loại thái nhỏ, dưa chua, lạc vừng, thịt thăn rán thái sợi, nước dấm được làm từ hoa quả và ớt tươi trộn đậu xị được chế biến theo phương pháp truyền thống. Phở được trộn với các loại gia vị vừa đủ để tạo nên vị riêng biệt của món phở chua vùng cao, đặc biệt là khác lạ đối với người mới được thưởng thức.

Mận Tam hoa Bắc Hà

Đầu thập niên 80 của thế kỷ trước, cây mận tam hoa được trồng thử nghiệm và nhanh chóng bén rễ với đồi núi Bắc Hà. Theo người dân địa phương, sở dĩ loại trái cây này được gọi là mận tam hoa bởi có 3 lớp gồm: Lớp phấn trắng bao toàn bộ vỏ quả, lớp thứ hai là vỏ có màu tím đỏ khi chín và lớp thịt màu đỏ bên trong quả.

Mận tam hoa Bắc Hà thu hoạch từ cuối tháng 4 nhưng đến tháng 5, tháng 6 mới bắt đầu chín rộ. Loại trái cây này giàu chất xơ, chất chống ô xy hóa và các loại vitamin có tác dụng tốt cho tim mạch, xương khớp, làm giảm lượng đường trong máu, giải độc... Ngoài ăn trực tiếp, mận tam hoa có thể chế biến thành mứt, nước ép… nên được người tiêu dùng tin chọn.

Xôi ngũ sắc

Xôi ngũ sắc là sản phẩm của người Tày, Nùng ở các xã Na Hối, Tà Chải, Nậm Mòn của Bắc Hà. Xôi ngũ sắc có 5 màu gồm các màu: Tím, vàng, đỏ, trắng, hồng. Trước kia theo truyền thống của người dân vùng cao nơi đây, xôi ngũ sắc được làm vào các ngày lễ, tết, nhưng ngày nay xôi ngũ sắc đã trở thành món ăn đặc sản thu hấp dẫn nhiều thực khách khi đến tham quan du lịch nơi đây.

Rượu ngô Bản Phố

Rượu ngô Bản Phố - một loại danh tửu nổi tiếng, đại diện cho nền ẩm thực độc đáo của đồng bào H'Mông và Dao nơi vùng núi Tây Bắc. 

Rượu Bản Phố có màu trong như nước suối, lúc mới uống hương vị thơm nồng, sau đó là cảm giác êm dịu. Rượu ngô thơm nồng, quyến rũ, không làm người uống mệt mỏi, đau đầu.

Rượu ngô Bắc Hà được nấu từ 2 nguyên liệu chính là ngô vàng Bắc Hà và men từ hạt cây Hồng Mi.  Để nấu một mẻ rượu ngô khá kỳ công, trung bình cũng phải mất đến gần 2 tuần. Những bắp ngô được thu hoạch ở Bắc Hà dùng nấu rượu phải phơi cho thật khô, hạt phải không bị mọt thì mới cho ra những mẻ rượu nhiều và thơm. Rượu được nấu bằng dòng nước mạch trong mát chảy từ núi đá ra. Vị mát lành của dòng nước đã làm nên hương vị rượu thơm nồng quyến rũ đặc biệt không nơi nào có được.

Dụng cụ để chưng cất rượu cũng rất đặc biệt. Ngô không đun trực tiếp với nước như nấu rượu gạo mà được chưng cất cách thủy bằng chõ gỗ. Chõ dùng để chưng cất rượu phải được làm bằng gỗ thông hay pơ mu thì rươụ mới vị thơm ngon đặc biệt.