Một góc chợ phiên vùng cao Tả Phời - Hợp Thành.

Tả Phời là một xã vùng cao nằm cách trung tâm thành phố Lào Cai hơn 20km, địa hình đồi núi được chia thành hai vùng rõ rệt vùng thấp và vùng cao. Xã có 18 thôn thì có 7 thôn vùng cao. Các thôn Ú Sì Sung, Can Thàng, Phìn Hồ Thầu là những thôn xa và cao nhất xã Tả Phời có độ cao trung bình 1.713 m so với mực nước biển với tiểu vùng khí hậu ôn đới mát mẻ về mùa hè và giá lạnh về mùa đông. Chính do đặc thù về khí hậu nên nơi đây được ví như Sa Pa thu nhỏ của thành phố Lào Cai.

Xây dựng chợ nông thôn là một trong những tiêu chí xây dựng Nông thôn mới nhằm thúc đẩy kinh tế địa phương phát triển. Để khai thác và phát huy những tiềm năng của vùng đất này, thành phố Lào Cai đã ra Nghị quyết mở lại chợ văn hóa vùng cao Tả Phời - Hợp thành. Đầu năm 2012, thành phố chỉ đạo 2 xã Tả Phời và Hợp Thành khảo sát lại, cấp đất trong khu vực chợ cho bà con nhân dân và một số tiểu thương trên địa bàn thành phố xây dựng nhà ở, mở cửa hàng dịch vụ, buôn bán. Chính quyền tạo mọi điều kiện thuận lợi cho bà con nhân dân giao lưu, trao đổi hàng hóa, khuyến khích bà con nông dân mang nông sản ra chợ bán. Với chủ trương và biện pháp triển khai hợp lòng dân nên chợ đã nhanh chóng được khôi phục lại và ngày càng đông vui, nhộn nhịp.

Chợ phiên bắt đầu từ 6 giờ sáng Chủ nhật hằng tuần. Bà con người Mông, người Dao ở các thôn vùng cao Phìn Hồ, Ú Sì Sung xã Tả Phời, bà con người Xa Phó, người Giáy, người Tày xã Hợp Thành, nhân dân các phường phía Nam thành phố và du khách thập phương hòa mình vào dòng người đông vui nhộn nhịp như không khí của những ngày hội vùng cao. Nhiều sản vật của địa phương được bày bán tại phiên chợ như: cốm mới thơm dẻo, mật ong rừng, chè làng Pèng, rau xanh bản địa, những cây thuốc quý, các loại quả rừng, loại hạt được chế biến thành gia vị làm nên món ăn ngon không thể thiếu như hạt dổi, thảo quả,….

Ngoài ra, các mặt hàng ở chợ phiên cũng hết sức đa dạng và độc đáo, phần lớn là sản phẩm nông sản do người dân trồng, chăn nuôi được như: ngô, khoai, sắn, gà, vịt, ngan,… Nông sản và hàng hoá ở đây tươi ngon, chăn thả tự nhiên, cùng với khí hậu trong lành, phong cảnh yên bình và người dân nhiệt tình, mến khách. Đây chính là nét hấp dẫn của Tả Phời, Hợp Thành với du khách gần xa.

Người dân thành phố Lào Cai yêu thích đi chợ vùng cao Tả Phời ngày cuối tuần.

Chị Lở Mẩy, 40 tuổi, người dân tộc Dao xã Tả Phời chia sẻ: “Mình mong đến Chủ nhật để đi chợ lắm. Đi chợ bán được hàng vui lắm”. Từ sáng đến giờ chị đã bán hết một gùi thảo quả tươi tầm 20kg, mỗi một kg thảo quả tươi có giá 30 nghìn đồng. Vậy là một buổi sáng, riêng thu nhập từ bán thảo quả, chị Mẩy đã thu về 600 nghìn đồng rồi. Tính cả mấy kg rau xanh như đỗ đũa, cải mèo và các vị thuốc từ cây rừng nữa thì sáng nay chị đã bán được gần 1 triệu tiền hàng. Số tiền này không hề nhỏ đối với người nông dân vùng cao. Cũng chính từ phiên chợ này, nhiều người phụ nữ vùng cao đã vươn lên làm kinh tế, giúp gia đình thoát đói nghèo.

Chị Lở Mẩy, dân tộc Dao đỏ đang bán thảo quả tươi cho khách.

Khu chợ Tả Phời – Hợp Thành được quy hoạch với diện tích trên 4.000 m². Khu chợ chính có mái che, vừa để kinh doanh vừa là nơi diễn ra các hoạt động giao lưu, biểu diễn văn hóa văn nghệ, tuyên truyền chính sách của Đảng, Pháp luật của Nhà nước. Nhiều hoạt động tuyên truyền được lồng ghép diễn ra trong phiên chợ nhằm nâng cao nhận thức của người dân trong việc xóa bỏ các hủ tục lạc hậu, xây dựng nếp sống văn minh, giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, chung sức xây dựng nông thôn mới.

Chợ văn hoá vùng cao Tả Phời - Hợp Thành đang dần đi vào nền nếp, chợ họp ngày càng đông, tấp nập. Giờ đây, người dân không phải đi xa mua, bán hàng hóa nữa. Do vậy, đã tạo thêm việc làm, đem lại thu nhập cho nhiều lao động địa phương. Cuộc sống của người dân vùng cao Tả Phời – Hợp Thành ngày càng khởi sắc đi lên. Duy trì, quản lý và phát huy hiệu quả chợ phiên vùng cao này cũng sẽ là điểm đến hấp dẫn mới, điểm nhấn cho du lịch cộng đồng vùng ven đô của thành phố Lào Cai./.